دانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121Etymology of Yoogh and Joftریشهشناسی «یوغ» و «جفت»11019306FAتیمورمالمیراستاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه کردستانJournal Article20160614In this study the common usage of the Persian words "joft" and "yoogh" (mean two or pair in agricultural contexts), along with their varied pronunciations has been shown. Old documents and dialectal usages of the two words show that both of them signify two or pair, that they have been used interchangeably, and that sometimes both of them have the same pronunciation. Also, the history of their phonological development reveals their common root. Considering the common root and common meaning of the two words, one mistake in writing in several poems has been emended.در این مقاله، کاربردهای مشترک جفت و یوغ و تلفظهای متعدد و گونهگون آنها را در معانی دو و زوجیّت و در حوزه کشاورزی نشان دادهایم. اسناد بسیار از کاربردهای کهنِ دو واژه و گویشهای کنونی، گواه آن است که این دو واژه در معنای دو و دوگانگی مشترک هستند و گاهی نیز به جای هم به کار میروند. در برخی موارد نیز در حوزه نام گذاریها برای هر دو واژه یک تلفظ رایج است. فرایندهای تحول آوایی آنها نیز گواهی میکند که دارای ریشه واحدی هستند. بر اساس مفهوم مشترک و ریشه واحد جفت و یوغ، یک تصحیف را نیز در چند شعر تصحیح کردهایم.https://rpll.ui.ac.ir/article_19306_3f64bba186447b8733840499422b6156.pdfدانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121The Remembrance of God, Time and Memory and its Relation with the Symbol of Calmative (delârâm) in Molana's Shams Poemsذکر،زمان و خاطره از نظر مولوی و ارتباطآن با نمادِ«دلارام»درغزلیات شمس112819307FAعلیمحمدی آسیابادیدانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهرکردمرضیهاسماعیل زادهدانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهرکردJournal Article20160614Molana is one of the mystics who particularly cared about the remembrance of God and its symbols. Remembrance of God is the most important reason of connection with the metaphysic world, about which numerous symbols can be found in the poems of Molana. <br />One of these symbols is calmative (delârâm) which is in connection with serenity (sekineh) obtained by isolation, worship, continuous remembrance of God and numinous notions. <br />Numinous notion is the opposite point of memory in psychological and philosophical sense. In philosophy, thinking about what happened in the past is due to pondering and understanding the meaning of time and existence. Philosophers have posed the memory in proportion to the human’s phenomena, which forms his identity and characters. <br />The meaning of numinous notion and its formation process in Islamic mysticism has been studied in this paper.مولانا، از جمله عرفایی است که به مفهوم «ذکر» و لوازم آن که بیشتر به صورت نمادین در کلامش ظاهر میشود، توجه خاصی نشان داده است. ذکر از مهمترین عوامل پیوند با عالم فرامادی و رسیدن به مراتب والای عرفانی است که در غزلیات شمس نمادهای فراوانی را درمورد آن میتوان پیدا کرد. یکی از این نمادها «دلارام» است که با «طمأنینه» یا «سکینه»1 که به واسطه گوشه نشینی، تداوم اذکار و به یادآوردن خاطرات قدسی در طریقت حاصل می شود، ارتباط دارد. در واقع ذکرِحق، منجر به فراموش کردن ماسوی الله در عارف شده و سببِ به یادآوردنِ خاطره قدسی میشود. «خاطره قدسی»، نقطه مقابلِ خاطره در معنای روانشناسی و فلسفی آن است؛ در فلسفه، تفکّر در مورد آنچه در گذشته رخ داده است در گرو اندیشیدن و فهمیدنِ مفهوم «زمان» و «هستی» است؛ فلاسفه، اغلب خاطره را در تناسب با پدیدارهای انسانی مطرح کردهاند که در واقع هویت و صفات انسان را نیز شکل می دهد. در این مقاله مفهوم «خاطره قدسی» و فرایند شکل گیری آن از منظر عرفانِ اسلامی بررسی شده است.https://rpll.ui.ac.ir/article_19307_cefa46458242bde6b3dbafd998b39fd9.pdfدانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121Allegory: Image or a Figurative Device? (analysis and criticism of viewpoints)تمثیل، تصویر یا صنعت بدیعی؟293819308FAجوادمرتضاییدانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی مشهدJournal Article20160614Allegory has an old usage in Persian poetry and it is one of the features of Indian style. Rhetoricians from past until today have had different ideas about its definition and types. One group took that as a kind of simile or metaphor and others took that as a figurative device and took the idioms as allegory too. This article tries to introduce and criticize different viewpoints and descriptions and present a distinctive description of allegory and introduce all kinds of that and make it notable that allegory is a kind of simile and thus it is an image and should be considered in imagery.تمثیل در شعر فارسی کاربردی دیرینه دارد و در سبک هندی از ویژگیهای آن است. اهل بلاغت از گذشته تا امروز در تعریف و انواع آن دیدگاههای متفاوت داشتهاند. گروهی آن را تصویر از نوع تشبیه یا استعاره دانسته و عدهای دیگر آن را صنعت بدیعی محسوب نموده، ضرب المثلها را نیز تمثیل دانستهاند. در این مقاله سعی شده ضمن نقل و نقد دیدگاهها و تعاریف مختلف از تمثیل، تعریفی دقیق از تمثیل ارائه و انواع آن معرفی گردد و مشخص شود که تمثیل از شاخههای تشبیه، لذا تصویر است و ذیل علم بیان جای میگیرد.https://rpll.ui.ac.ir/article_19308_f3d623cf044477b8d82d39b3e36b3128.pdfدانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121Oath Compound Sentence in Hafiz’s Divanجمله مرکّب سوگند در دیوان حافظ395219309FAمحمدتقیآذرمینااستادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)Journal Article20160614One type of compound sentences in Persian syntax is the oath compound sentence. This type of structure with four patterns has been used in Hafiz’s poetry (791 A.D). In this paper, while introducing these four patterns, their poetical evidence is analyzed syntactically and the coexistence of the compound sentence with that of quasi-exclamatory and interrogative sentences is considered. At the end of this paper some points about the term “khodara” and its connection to oath are mentioned. یکی از انواع جملات مرکّب در نحو فارسی، جمله مرکّب سوگند است. این ساخت نحوی با چهار الگو در شعر حافظ به کار رفته است. در این مقاله ضمن معرّفی این چهار الگو شواهد شعری آن تحلیل نحوی شده، همنشینی جمله مرکّب سوگند با شبه جمله ندایی و جمله مرکّب نقل قول مطرح گردیده و در پایان مقاله در باب «خدا را» و ارتباط آن با سوگند نکاتی آمده است.https://rpll.ui.ac.ir/article_19309_070fc15731955c938fbc9da4f527d10e.pdfدانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121Morphological Ideas of Shams Gheys-e Raziآراء لغوی شمس قیس رازی537019310FAرحیمکوششاستادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ارومیهJournal Article20160614The first level of all written works, without which we are unable to understand a text appropriately and accurately, is language. Thus, all writers in different scientific disciplines argued about linguistic issues and questions in their works, especially in cases that the subject of work was connected with technical and rhetorical aspects. <br />One of the greatest works of Persian literature in poetics and rhetoric is al-Moâjam fi Maâayir-e Ashâar al-Ajam of Shams Gheys-e Razi, in which the writer argues about the linguistic and lexical topics, especially the structure and derivation of some words. <br />Due to considerable developments and improvements of historical linguistics in the late centuries we can analyze these ideas with more attention. <br />In this article, I want to investigate the derivations that Shams Gheys explained in his work by using linguistic and grammatical criteria and demonstrate accuracy and inaccuracy of them.نخستین سطح از تمامی آثار مکتوب که بیتوجه به آن، فهم دقیق و درست متن ناممکن مینماید، لایه زبانی است؛ از این لحاظ، تمامی نویسندگان در حوزههای گوناگون علمی، جسته گریخته و بصورت پراکنده به مباحث و مقولههای زبانی نیز پرداختهاند و در باب مسائل خاص املایی، ساختاری و معنایی اظهار نظر نمودهاند؛ بخصوص در مواردی که موضوع اثر با جهات فنّی و بلاغی نیز ارتباط دارد، این نکته بیشتر به چشم میآید. یکی از مهمترین آثار زبان فارسی که در موضوع بلاغت و فنون ادبی تألیف شده، المعجم فی معاییر اشعار العجم شمس قیس رازی است که نویسنده در جای جای آن به مباحث زبانی و لغوی نیز پرداخته و بخصوص در باب ساختار و اشتقاق بعضی واژگان، اظهار نظرهایی نموده است. با توجه به پیشرفتهای فراوانی که در سدههای اخیر در زمینههای گوناگون دانش زبانشناسی، بخصوص زبانشناسی تاریخی به وجود آمده است، میتوان با دقت بیشتری به بررسی و تجزیه و تحلیل این اظهار نظرها پرداخت. نویسنده در این جستار در پی آن است که با تکیه بر معیارها و موازین زبانشناختی و دستوری، وجوه اشتقاقی را که شمس قیس در کتاب خود بیان نموده است، بررسی و درستی یا نادرستی آنها را اثبات نماید.https://rpll.ui.ac.ir/article_19310_d6980f8ccc62622e541ce990525fbcb7.pdfدانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121Infirmary of Sadi (medical categories in Sadi’s works)دارالشفای سعدی (مقولههای پزشکی در آثار سعدی)719219311FAمختارکمیلیاستادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجانJournal Article20160614For developing his moral and ethical concepts, Sadi has made use of principles of other sciences including medicine and anatomy, which is an introduction to medicine, in his works. Within the range of anatomy science Sadi’s words accord mainly with the topics of ancient medical books of anatomy science; for example, he believes that the essence of breast milk and sperm is blood which is found exactly in the medical books. <br />In Sadi’s works numerous diseases are mentioned, the most important of which are Filaria Medinensis, fever and melancholia. In Sadi’s stories some of these diseases are treated but their treatment is not through drugs but through magnanimity and kindness and this fact is in accordance with moral and ethical purposes of Sadi. The number of anecdotes related to physicians, ophthalmologist and veterinarian is noticeable. <br /> In some of these anecdotes, the inability of physician in treating patients is mentioned. <br />He has also some stories concerning the patients. He has recommended nursing and visiting patients.سعدی در آثارش برای پرورش معانی تربیتی و اخلاقی خود، از آموزههای علوم دیگر، از جمله دانش طب و علم تشریح که مقدّمه طب است، بهره برده است. در حوزه علم تشریح سخنان سعدی، غالباً، با مطالب بخش تشریح کتب طبی قدما مطابقت دارد، مثلاً وی اصل و مایه منی و شیر را خون میداند که در کتب تشریحی نیز عیناً همین معنی آمده است. در آثار سعدی نام بیماریهای متعددی آمده است که مهمترین آنها بیماری رشته، تب، مالیخولیا و... است؛ در حکایات سعدی پارهای از این بیماریها درمان شده اند؛ امّا درمان آنها نه با مصرف دارو، بلکه از طریق احسان و نیکی بوده است و این در راستای اهداف تربیتی و اخلاقی آثار شیخ اجل است. شمار حکایات مربوط به اطبّا: طبیب عام، چشم پزشک، بیطار نیز در آثار سعدی قابل اعتناست در پارهای از این حکایات، ناتوانی پزشکان در معالجه بیماران مطرح شده است. در پیوند با بیمار نیز سعدی گفتارهایی دارد، وی مردم را به تیمار داری و عیادت از بیماران تشویق کرده است.https://rpll.ui.ac.ir/article_19311_97b0aca1fd4b0c22ea924fcda8454e4e.pdfدانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121Analysis of Dream in Firdawsi`s Shahnameنقد و تحلیل رؤیا در شاهنامه فردوسی9311219312FAحسینمنصوریان سرخگریهاستادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائمشهربهجتتربتی نژاددانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزJournal Article20160614Dream has preoccupied humanâs mind since it is attached to him and is part of his spiritual and intellectual life. This subject has a significant position in Shahname. <br />Dreams have significance for advancement of Shahname`s stories and Firdawsi`s lofty educationalâ religious and moral goals. This article classifies the dreams from the viewpoint of content and structure and pays attention to their role in the formation of stories. <br />First, dreams are divided to direct and indirect on the basis of their suggestion to characters and then they are analyzed structurally with regard to source, appearance and result. With regard to source dreams are divided into Irani and Anirani. On the basis of appearance they are divided into explicit, symbolic and quasi-symbolic and with regard to result they are divided into psychological and behavioral effects.مقوله رؤیا به عنوان جزئی از زندگی روحی و معنوی آدمی، ذهن او را همواره به خود مشغول داشته است. این موضوع در شاهنامه نیز از جایگاه ویژهای برخوردار است. با توجه به اهمیتی که رؤیاها در پیشبرد داستانهای شاهنامه و اهداف متعالی تربیتی و دینی و اخلاقی فردوسی دارد، این پژوهش با رویکرد تحلیلی به طبقهبندی رؤیاهای شاهنامه از نظرساختاری و محتوایی میپردازد و نقش آنها را در روند شکل گیری داستانها مورد توجه قرار میدهد. ابتدا رؤیاها براساس نحوه القا به شخصیتها، به دو گروه مستقیم و غیرمستقیم، تقسیم میشود و سپس از نظر ساختاری در سه حوزه منشأ، چهره و نتیجه خواب مورد بررسی قرار میگیرد. از نظر منشاء رؤیا به ایرانی و انیرانی، در بخش چهره خواب، به صریح و کاملاً نمادین و نیمه نمادین و در بخش نتیجه خواب به اثرهای روانی و رفتاری تقسیم میشوند.https://rpll.ui.ac.ir/article_19312_7870f619628660383aefda48bb5ea5c7.pdfدانشگاه اصفهانمتن شناسی ادب فارسی2476-32683420120121Medical Uses of Musk and its Reflection in Persian Poetryکاربرد پزشکی مشک و بازتاب آن در نظم فارسی11313019313FAراضیهآبادیانکارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهرانوحیدعیدگاهدانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهرانJournal Article20160614Musk, apart from its other usages, is a kind of animal medicine which is considered as one of the singular drugs. In this study, various widespread usages of this medical substance and its reflection in Persian poetry are dealt with in order to clarify some of verses and describing their images as a model for further researches.مشک گذشته از کاربردهای دیگرش به عنوان نوعی مادّه عطری و یا رنگی، گونهای داروی عطری و حیوانی است و جزء ادویه مفرده به حساب میآید که در درمان انواع بیماریها از آن بهره میبردهاند. این ویژگیهای مشک، مورد توجه دستهای از سرایندگان فارسی هم قرار گرفته است و آنان، گاه این خواص را در شعرهای خود بازتاب دادهاند. در این پژوهش به کاربردهای مختلف و بسیار گسترده دارویی و پزشکی مشک و انعکاس آن در ادب منظوم فارسی و در نتیجه شرح و روشنگری برخی سرودهها و ابیات و کنایات و استعارات و... پرداخته شده است. البته خواص دارویی بیشمار دیگری نیز برای این ماده ذکر کردهاند که در اینجا برای دور نشدن از جنبه ادبی مقاله، از آوردن آنها پرهیز نمودهایم.https://rpll.ui.ac.ir/article_19313_a0849ccbb9ac92d24f5db8b2b7dea0d7.pdf